ММФ: енергетските субвенции ја чинат Украина 3,7% од БДП годишно; министерството вели дека мораториумот на тарифите останува

Меѓународниот монетарен фонд го објави техничкиот извештај „Assessment of Energy Subsidy Fiscal Cost and Reform Options“, датиран во октомври, за трошоците на обврските за јавна услуга (ПСО) со кои Украина ги држи цените на електричната енергија и гасот за домаќинствата под пазарното ниво. Деталите ги пренесе на 3 ноември Интерфакс-Украина, а истиот ден Министерството за енергетика одговори со соопштение.

Бројките. Според ММФ, фискалните трошоци на енергетските субвенции поврзани со ПСО и слични мерки достигнале 3,7% од БДП годишно во периодот 2024–2026. Тарифите за домаќинствата покриваат 41% од трошоците кај електричната енергија и 49% кај гасот. ПСО за електрична енергија изнесува околу 1,8% од БДП, за гасот околу 1,4%, додека уште 0,3% од БДП отпаѓаат на субвенциите за греење и 0,2% на поддршката за производителите на обновлива енергија. Фондот забележува дека Нафтогас и Енергоатом најголемиот дел од овие трошоци ги покриваат од сопствените биланси.

Двете сценарија. ММФ предлага укинување на ПСО во рок од три години: 20% во првата година, 60% во втората и 20% во третата. Во сценариото А, тарифата за електрична енергија во третата година би достигнала 9,7 гривни/kWh, а за гасот 22 гривни/m³ со ДДВ, односно поскапувања од 141% и 104%. Во сценариото Б, на повоена обнова, целта би била 6 гривни/kWh и 17,2 гривни/m³, поскапувања од 52% и 60%. Фискалните заштеди би изнесувале 3,2%, односно 1,5% од БДП. Фондот бара секое поскапување да биде придружено со насочена социјална поддршка.

Одговорот на министерството. „Мораториумот на зголемување на тарифите во Украина продолжува да се применува“, соопшти Министерството за енергетика, додавајќи дека според законот тарифниот систем може да се промени дури по завршувањето на воената состојба. Сценаријата се „пресметки, а не обврски“, а извештајот се заснова на структурата на потрошувачката на домаќинствата од 2021 година, вели министерството: прво ефикасен модел на поддршка за семејствата, па потоа промени на цените.

Што следува. Министерството работи на долгорочна патна мапа за реформа на секторот и на онлајн платформа од типот „единствена сметка“, интегрирана со државните регистри преку апликацијата Дија. Тарифата за електрична енергија за домаќинствата останува 4,32 гривни/kWh од јуни 2024 година, а на крајот на септември владата ги продолжи ПСО на пазарот на гас до 31 март 2027 година, според украинскиот економски печат.

Податоците за земјата во реално време се на страницата на земјата