Το Καζακστάν εγκαινιάζει στην COP31 την πλατφόρμα QaJET, με στόχο 20 δισ. δολάρια και 10 GW ΑΠΕ έως το 2035

Το Καζακστάν σχεδιάζει να εγκαινιάσει επίσημα στις 10 Νοεμβρίου, στο πλαίσιο της διάσκεψης του ΟΗΕ για το κλίμα COP31 στην Αττάλεια, την QaJET, την εθνική επενδυτική πλατφόρμα για μια δίκαιη ενεργειακή μετάβαση, δήλωσαν το υπουργείο Οικολογίας και το υπουργείο Ενέργειας στο οικονομικό μέσο LS (lsm.kz). Η πλατφόρμα στοχεύει να κινητοποιήσει περίπου 20 δισ. δολάρια, ποσό που το υπουργείο χαρακτηρίζει ενδεικτική εκτίμηση των επενδυτικών αναγκών της χώρας.

Τρεις άξονες. Η QaJET έχει τρεις επενδυτικούς άξονες: την ανάπτυξη των ανανεώσιμων πηγών, με σχέδιο να τεθούν σε λειτουργία 10 GW έως το 2035· τον εκσυγχρονισμό των ηλεκτρικών δικτύων και των συστημάτων αποθήκευσης ενέργειας· την ηλεκτροδότηση των τελικών καταναλωτών. Η χρηματοδότηση αναμένεται από εγχώριους και διεθνείς επενδυτές έργων, ενεργειακές εταιρείες, θεσμικούς επενδυτές, εμπορικές τράπεζες και διεθνή χρηματοπιστωτικά ιδρύματα, μεταξύ άλλων μέσω επιχορηγήσεων και προνομιακών δανείων.

Τι δεν κάνει. Σύμφωνα με τα υπουργεία, η πλατφόρμα δεν θέτει ξεχωριστό δεσμευτικό στόχο για τη μείωση του μεριδίου του άνθρακα ή άλλων ορυκτών καυσίμων στο ενεργειακό μείγμα. Η πρακτική λειτουργία προγραμματίζεται για το 2027, μετά τη δημιουργία της οργανωτικής δομής, με γραμματεία και ομάδα υποστήριξης έργων. «Η QaJET δεν συνεπάγεται αυτόματη χρηματοδότηση για όλους τους αιτούντες», διευκρίνισε το υπουργείο Ενέργειας, προσθέτοντας ότι τα κριτήρια επιλογής θα καθοριστούν μαζί με τα διεθνή χρηματοπιστωτικά ιδρύματα.

Πλαίσιο. Το μνημόνιο για τη δημιουργία της QaJET υπεγράφη τον Απρίλιο του 2026 από τα υπουργεία Ενέργειας και Οικολογίας και την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Ανασυγκρότησης και Ανάπτυξης (ΕΤΑΑ). Σύμφωνα με την ΕΤΑΑ, τα 10 GW νέας ανανεώσιμης ισχύος θα μείωναν τις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου κατά περισσότερους από 20 εκατ. τόνους ετησίως, περίπου το 7% των εκπομπών που σχετίζονται με την ενέργεια σε μια χώρα που βασίζεται σημαντικά στον άνθρακα για την ηλεκτροπαραγωγή.

Τι ακολουθεί. Την πρωτοβουλία είχε προτείνει ο πρόεδρος Κασίμ-Ζομάρτ Τοκάγιεφ στη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ το 2023, υπενθύμισε το Kazinform. Το Καζακστάν έχει δεσμευτεί για κλιματική ουδετερότητα έως το 2060, ενώ η επικαιροποιημένη εθνικά καθορισμένη συνεισφορά του προβλέπει μείωση των εκπομπών κατά 17% έως το 2035 σε σύγκριση με το 1990.