Јаглен од Косово за македонската зима: 3 милиони тони за 3 години
ЕСМ потпиша со косовската корпорација КЕК стратешки договор на три години за околу 3 милиони тони лигнит од басенот Обилиќ, по фиксна цена од 24,4 евра за тон, наменет за термоцентралите Битола и Осломеј. Македонската компанија ја изнесува аритметиката без заобиколување: косовскиот лигнит — „едно од најголемите квалитетни наоѓалишта во светот”, со ниска содржина на сулфур и пепел и околу 1.950 kcal/kg — им одговара на котлите во Битола и би донел околу 800 гигават-часови дополнително годишно, еквивалент на 57 милиони евра приходи, плус — тврди ЕСМ — намалени емисии преку помала специфична потрошувачка и помалку мазут при палењата. Отаде бројките, договорот официјално признава што се знаеше во секторот: сопствените рудници веќе не држат чекор со зимите.
Редакција EuroEnergy · 
Северна Македонија · 1 мин читање · ажурирано 30 сеп. 2026 г.
Ништо не кажува појасно каде се наоѓа реалната енергетска транзиција на Балканот од договор за увоз на лигнит потпишан во истиот квартал со рекордни ветерни финансирања. Двете се вистинити; заедно се сликата.
Договорот, јасно. Три години, до 3 милиони тони вкупно, фиксна цена 24,4 евра за тон, напишани спецификации за квалитет — и прецизни дестинации: комплексот Битола, ’рбетот на електросистемот, плус Осломеј. За ЕСМ, фиксната цена е осигурување од променливите пазари; за КЕК, стабилен пласман за басенот Обилиќ.
Зошто увезува земја со сопствени рудници. Затоа што геологијата не преговара: коповите што ја хранат Битола половина век даваат сè помалку и сè покалорично послаб јаглен, а отворањето нови фронтови е скапо, бавно и политички сложено во земја што ветува декарбонизација. Увозот станува мостот што ги држи светлата запалени додека соларот, батериите, гасната когенерација и — можеби — Чебрен не го преземат товарот.
Бројките што бараат внимателно читање. Дополнителните 800 гигават-часови значат, едноставно, дека Битола ќе може да работи повеќе — оттука и проценетите приходи. Намалувањата на емисиите што ги наведува ЕСМ се релативни: подобар јаглен значи помалку изгорени тони и помалку мазут на ист мегават-час, не помалку мегават-часови на јаглен. Тоа е оптимизација на фосилната сегашност, не чекор на декарбонизација — и чесно е така да се нарече.
Регионалниот контекст. Косово дискретно станува сигурносен снабдувач на соседите; Северна Македонија си купува време. Реалната цена на тоа време ќе се види во брзината со која алтернативите — од батеријата во Осломеј до гасната когенерација — ефективно ќе профункционираат.
Системот во реално време, на страницата на Северна Македонија.
Други вести
Коментари
Бидете првиот што ќе коментира.