Gjashtë miliardë për njëzet vjet: Albgaz e blen të ardhmen nga Aktor
Muaj përpara memorandumit Argent, kompania shtetërore Albgaz kishte nënshkruar tashmë kontratën që vërtet ia ndryshon shkallën gazit shqiptar: një marrëveshje furnizimi 20-vjeçare me Aktor LNG USA, për një miliard metra kub në vit duke nisur nga 2030, e vlerësuar në gjashtë miliardë dollarë, me gaz nga eksportuesi amerikan Venture Global. Deri në ndërtimin e infrastrukturës së vet, dërgesat vijnë përmes terminalit grek Revithoussa dhe TAP-it; paralelisht, Aktor nënshkroi me ministrinë një memorandum për një hub energjetik të integruar në Vlorë — terminal LNG në port, central elektrik 380 megavat përmes konvertimit të termocentralit të vjetër me mazut që s'ka punuar kurrë, dhe gazsjellës lidhës me TAP-in në Fier. „Një hap shumë i rëndësishëm drejt zbatimit të Korridorit Vertikal”, përmbledh kryetari i Aktor, Alexandros Exarchos.
Redaksia EuroEnergy · 1 min lexim · përditësuar 30 sht 2026
Nëse memorandumet vizatojnë harta, kontratat 20-vjeçare zhvendosin ekonomi. Marrëveshja Albgaz–Aktor është nga kategoria e dytë — angazhimi tregtar më i madh në historinë energjetike të Shqipërisë — dhe meriton të zbërthehet pjesë-pjesë.
Shifrat. Një miliard metra kub në vit do të thotë, për një vend konsumi i gazit i të cilit sot është pothuajse zero, krijimi i një tregu të tërë nga hiçi: industri e konvertuar, centrali i Vlorës, eksport rajonal i mundshëm. Gjashtë miliardë dollarë për dy dekada i japin kontratës peshën e një traktati — dhe detyrime përkatëse për një shtet që sapo po i ndërton institucionet e tregut të gazit.
Rruga në dy etapa. Deri më 2030, molekula amerikane e Venture Global mbërrin e lëngshme në Greqi, rigazifikohet në Revithoussa dhe ngjitet përmes TAP-it — duke përdorur pikërisht infrastrukturën ekzistuese. Etapa e dytë është hub-i i vet në Vlorë: terminali në port, centrali 380 megavat mbi skeletin e termocentralit të vdekur — monument i planifikimeve të dështuara të viteve 2000 — dhe degëzimi Fier–TAP që e lidh, më në fund, bregdetin me magjistralen.
Pse ka rëndësi konvertimi i Vlorës. Termocentrali me mazut, i ndërtuar dhe i pandezur kurrë komercialisht, është simboli i përsosur i tranzicionit të humbur; rilindja e tij me gaz do t'i jepte sistemit elektrik shqiptar rezervën e parë termike serioze — policën e sigurimit të një sistemi hidro në mëshirën e thatësirave.
Rreziqet e kontratës-mamuth. Çmimi për dy dekada në një treg të paqëndrueshëm; aftësia e Albgaz për t'i rishitur vëllimet derisa kërkesa të piqet; dhe varësia e kalendarit nga kantieret amerikane të furnizuesit. Tirana ka nënshkruar një bast mbi 2030-n — madhësia e tij është pikërisht ajo që e bën historik.
Gazi i rajonit, në rrjedhën e lajmeve.
Lajme të tjera
Komente
Bëhu i pari që komenton.