Дипломатија во трафостаницата Охрид: енергетската поврзаност како надворешна политика

Постои непогрешлив знак дека една инфраструктура станала стратешка: почнуваат да ја посетуваат дипломатите. Станицата во Охрид го исполни критериумот — а приликата е добра да се објасни зошто еден 400-киловолтен далновод кон Албанија го интересира Вашингтон.

Коридорот 8, електричната верзија. Паралелно со патот и пругата што би ги поврзале Софија и Драч, регионалните планери со години ја цртаат електричната магистрала исток-запад: Бугарија–Северна Македонија–Албанија. Бугарската делница постои, македонската е делумно изградена, а последната алка — од Битола/Охрид преку границата кон албанската мрежа — е проектот што МЕПСО го турка со меѓународно финансирање. Кога ќе се затвори, електричните пазари на трите земји физички стануваат еден простор, со Јадранот како излез.

Зошто е важно за секој актер. За Скопје: директен пристап до албанскиот пазар богат со хидро — совршен комплемент за сопствениот солар — и алтернативна увозна рута на оние север-југ. За Тирана: врска со источните пазари и со Бугарија. За Американците и Европејците: меѓусебно поврзан регион потешко се уценува енергетски парче по парче — точно логиката изјавена во Охрид.

Внатрешниот контекст на МЕПСО. Посетата паѓа во година на чистење: новото раководство целосно ги прифати наодите на државната ревизија за минатото управување и известува за напредокот пред мониторинг-мисијата на Европската комисија и WBIF — условот за да течат големите мрежни пари. Транспарентноста не е дипломатска козметика; таа е билетот за финансирање.

Поуката. Мрежите станаа јазикот на кој се зборува регионалната геополитика. А фактот дека амбасадна посета се организира во трафостаница, не во министерство, покажува кој навистина ја држи денес агендата.

Мрежите на регионот, во текот на вестите.