Ο μηχανισμός που γράφει τον λογαριασμό σου: τι είναι η ΤΕΑ και γιατί τινάχτηκε 21%

Οι αγορές ηλεκτρισμού έχουν συνήθως έναν χοντρό τοίχο ανάμεσα στο χρηματιστήριο και τον οικιακό λογαριασμό. Η Ελλάδα αντικατέστησε τον τοίχο με τζάμι — και το τζάμι λέγεται ΤΕΑ.

Τι είναι. Η τιμή αναφοράς — ο μηνιαίος σταθμισμένος μέσος όρος των τιμών της αγοράς επόμενης ημέρας, δημοσιευμένος επίσημα ως σημείο αναφοράς. Τα κυμαινόμενα «πράσινα» τιμολόγια, η προεπιλογή της πλειοψηφίας των νοικοκυριών, υπολογίζονται διάφανα από αυτήν: ΤΕΑ συν το περιθώριο του παρόχου, μείον τις εκπτώσεις συνέπειας. Όταν το χρηματιστήριο ανεβαίνει, ο λογαριασμός ανεβαίνει τον επόμενο μήνα — χωρίς διαπραγματεύσεις, χωρίς κρυφές εκπλήξεις, αλλά και χωρίς αμορτισέρ.

Γιατί τινάχτηκε. Ο μεσογειακός Αύγουστος συνδύασε όλες τις ακρίβειες: καύσωνα με ζήτηση κλιματισμού στην αιχμή, ακριβό αέριο στον απόηχο των εντάσεων του Κόλπου, εξασθενημένα νερά από την ξηρασία της σεζόν και βράδια όπου ο ήλιος δεν καλύπτει πια τίποτα. Ο μηνιαίος μέσος έκλεισε στα 133,40 ευρώ — συν 21,3% — και το τζάμι άφησε την ακρίβεια να περάσει σχεδόν ολόκληρη.

Τι αποσβένει παρ' όλα αυτά. Ο ανταγωνισμός στα περιθώρια: πάροχοι με εξυπνότερες δικές τους αγορές — ή με όρεξη για μερίδιο — κατάπιαν φέτες του άλματος. Οι φθηνές νυχτερινές ζώνες, αμετάβλητες. Και τα σταθερά μπλε τιμολόγια, που αγνόησαν εντελώς το επεισόδιο: η κλασική ασφάλεια, πληρωμένη με το premium όλης της χρονιάς.

Η αέναη συζήτηση. Οι επικριτές λένε ότι η διαφάνεια έγινε αυτόματη μετάδοση της μεταβλητότητας σε όσους δεν μπορούν να τη διαχειριστούν· οι υπερασπιστές απαντούν ότι το τίμιο σήμα τιμής είναι η μόνη παιδαγωγική που αλλάζει συμπεριφορές — και ότι η εναλλακτική, αδιαφανή ρυθμιζόμενα τιμολόγια, δοκιμάστηκε και κόστισε δισεκατομμύρια. Στο μεταξύ, το ελληνικό νοικοκυριό έγινε, θέλοντας και μη, ο πιο προσεκτικός αναγνώστης χονδρικής της Ευρώπης.

Χονδρική και λιανική, αντικριστά, στη σελίδα τιμών.