Nieuwbouw in Estland levert niet altijd lagere rekeningen op: de nieuwe school in Lihula verbruikt meer dan de oude

Het nieuwe gebouw van het Lääneranna-gymnasium in Lihula, in het westen van Estland, heeft veel hogere kosten voor elektriciteit en verwarming dan de oude school die het verving, tot verrassing van de gemeente, meldt de publieke omroep ERR. De zaak heeft een discussie op gang gebracht over waarom nieuwe gebouwen met betere binnenlucht niet automatisch lagere rekeningen opleveren.

Het geval Lihula. De school, door de gemeente Lääneranna gebouwd voor bijna 12 miljoen € en in de ontwerpfase beschreven als bijna-energieneutraal gebouw, ging volgens ERR op 1 september 2025 open voor ruim 300 leerlingen. Burgemeester Tarvi Sits zegt dat een deel van de stijging door de prijzen komt, maar dat moderne ventilatiesystemen waarschijnlijk meer stroom verbruiken; de gemeente heeft een energieaudit vervroegd en in de begroting een reserve opgenomen voor warmte en stroom in de winter. ERR citeert ook een inwoner van Tallinn die van een niet-gerenoveerde flat in Lasnamäe naar een nieuwbouwpand in Kopli verhuisde en nu twee keer zoveel voor stroom betaalt.

De verklaring van deskundigen. Hoogleraar Jarek Kurnitski, die de onderzoeksgroep voor bijna-energieneutrale gebouwen van de Technische Universiteit Tallinn (TalTech) leidt, zegt dat scholen door de vele leerlingen in kleine lokalen ongeveer vijf luchtwisselingen per uur nodig hebben, waardoor ventilatie veel stroom verbruikt; vraaggestuurde ventilatie zou daarvan ongeveer de helft kunnen besparen. In woningen volstaan ongeveer 0,5 luchtwisselingen per uur. Komt de toevoerlucht boven 18 °C, dan springt de elektrische naverwarmer aan, terwijl vloerverwarming op stadsverwarming veel goedkoper is. Priit Valk van het staatsvastgoedbedrijf RKAS zegt dat het extra verbruik vaak voortkomt uit het waarborgen van het binnenklimaat.

Richtwaarden. Volgens Kurnitski zou een nieuw gebouw met energieklasse A hoogstens de helft van de energiekosten van een oud gebouw moeten hebben, en oudere gebouwen verbruiken vaak twee tot drie keer zoveel energie. Nieuwe installaties hebben echter tijd nodig om te worden afgesteld, zodat de eerste maanden duur kunnen zijn.

Wat volgt. De deskundigen raden aan gebouwen als geheel te vergelijken, de temperatuur van de toevoerlucht en het ventilatieschema te controleren en de ventilatie waar mogelijk vraaggestuurd te regelen.

Realtimegegevens van het land staan op de landenpagina