Het klimaatdoel voor 2030 raakt uit zicht: het oordeel van de KEV

Elke september houdt het Planbureau voor de Leefomgeving het kabinet een spiegel voor: de Klimaat- en Energieverkenning, de officiële doorlichting van de weg naar de klimaatdoelen. De editie 2026, medio september verschenen, is de strengste in jaren.

Het oordeel over 2030. Met vastgesteld en voorgenomen beleid komt Nederland in 2030 uit op een emissiereductie van 44–52% ten opzichte van 1990 — onder het wettelijke doel van 55%. De kans om het doel te halen: minder dan 5%. En het detail dat het meest pijn doet: de raming stagneert voor het derde jaar op rij — de machine versnelt niet.

Waarom de naald stilstaat. Het PBL benoemt de oorzaken zonder omhaal: politieke impasses die besluiten vertraagden; minder wind op zee dan in eerdere ramingen — de mislukte tenders zijn nu zichtbaar in de uitstoot; minder zonnepanelen, minder warmtepompen, minder energiebesparing. De raming ligt 1 tot 4 punten onder die van vorig jaar.

De horizon 2040. Op uitgevoerd beleid leidt het pad naar 57–68% reductie in 2040; met aanvullende uitvoerbare plannen 61–72%. Mooi op papier — maar de besproken Europese ambitie voor 2040 is 90%: een grote kloof tussen ambitie en beleid, in de woorden van het instituut.

Wat het rapport vraagt. Aanvullend beleid met snel effect: normering, koolstofprijzen die bijten, het ontgrendelen van het net. Elk jaar stilstand schuift de last naar de resterende jaren — en maakt de rekening duurder.

De context die alles verbindt. De congestie die elektrificatie uitstelt, het gas dat langer blijft, de wind die op subsidie wacht — de draden van deze KEV-editie lopen door elk Nederlands energiedossier van het jaar.

Uitstoot en energie, in dagelijkse cijfers, op de landenpagina.