Kleine reactoren duiken op in de plannen van de Nederlandse provincies

Het Nederlandse kerndossier kent twee snelheden: de grote reactoren, vastgelopen in de locatiekeuze, en een nieuwe, stille bedrijvigheid rond de kleine modulaire reactoren — SMR's — die de provincies serieus zijn gaan nemen als optie voor de jaren veertig.

Zeeland opent de weg. Op 8 januari presenteerde de provincie die de enige kerncentrale van het land huisvest het eindrapport van het onderzoek SMR Zeeland 2050: welke rol kleine reactoren kunnen spelen in het behouden en verduurzamen van de Zeeuwse industrie. De voorzichtige conclusie: een reële optie, maar niet vóór het volgende decennium, en alleen met een uitgewerkte toeleveringsketen en een gereed regelgevend kader.

De rest van de kaart. Drenthe werkt met gemeenten aan voorwaarden en uitgangspunten, als input voor de Energievisie 2050; in Gelderland verkende NRG Pallas de inpassing van een SMR; de gemeente Opmeer bestelde een eigen haalbaarheidsstudie. Het Rijk publiceerde op zijn beurt een nationale SMR-strategie — teken dat het thema van de brochures van fabrikanten naar staatsdocumenten is verhuisd.

Waarom de provincies. SMR's beloven precies wat industriële regio's zoeken: constante warmte en stroom, op kleine oppervlakten, dicht bij de verbruikers — maar de belofte staat op papier: geen enkel westers commercieel SMR draait al. De officiële Nederlandse schatting is even nuchter: minimaal zeven jaar voor vergunning en bouw; realisatie plausibel richting 2040.

Het kalenderrisico. Critici waarschuwen dat SMR-enthousiasme geen excuus mag worden om de besluiten van vandaag uit te stellen. Voorlopig maken de provincies hun huiswerk — zodat de optie bestaat wanneer de technologie bestaat.

De Nederlandse productiemix, op de landenpagina.